Pedodonti Nedir?
Çocuk Diş Hekimliği Rehberi
Pedodonti (Çocuk Diş Hekimliği) Tanımı
Medikal İnceleme: Dr. Dt. Esra Yeşilöz Gökçen, Pedodonti Uzmanı Son güncelleme: Şubat 2026
Pedodonti Nedir? Çocuk Dişine Hangi Doktor Bakar?
Pedodonti (Çocuk Diş Hekimliği) çocukların ağız ve diş sağlığı ile ilgilenen diş hekimliği bölümüdür. Diş hekimliği uzmanlık alanları arasında çocuk ağız ve diş sağlığıyla ilgilenen branş pedodontidir ve çocuk dişine bakan diş hekimine de pedodontist denir.
Çocuk diş hekimliği branşı, farklı yaş gruplarında gözlenen pek çok sorunla ilgilenmektedir. Örneğin pedodontistler bebeklerde diş çıkarma sırasında yaşanan ağrı nasıl hafifletilebilir konusunda ebeveynlere yardımcı olabilmektedir. Bebeklerde diş çıkarma belirtileri nelerdir, bebekler ne zaman diş çıkarır, bebeklerde diş çıkarma sırası nasıldır, bebeklerde diş çıkarma nasıl olur gibi anne ve babaların sıklıkla sorduğu soruları yanıtlamaktadır.
Bebeklerin dişleri genelde altıncı ay içerisinde sürmeye başlar ve çocuklar 2,5 yaşına geldiklerinde ağızlarında 20 adet süt dişi çıkmış olur. Süt dişleri daimi dişlerle kıyaslandığında yapısal ve anatomik olarak belirgin oranda farklıdır ve çürüklere karşı daha hassastırlar. Dolayısıyla daimi dişler çıkana kadar süt dişlerinin çürük ve benzeri sorunlara karşı korunması hem çocuğun beslenmesi hem konuşması hemde alttan gelen daimi dişler için yer tutma görevini efektif olarak yerine getirmesi açısından son derece önemlidir.
Bebeklik ve erken çocukluk döneminde görülebilen biberon çürüğü ve dudak damak yarığı gibi sorunların teşhisi ve tedavi planlaması açısından düzenli çocuk diş hekimi muayenesinin önemli bir rol oynadığını unutmayın.
Süt Dişlerinin Önemi ve Korunması
Birçok ebeveyn süt dişlerinin zaten düşeceğini düşünerek bu dişlerin bakımını ihmal edebilmektedir. Ancak süt dişleri çocuğun sağlıklı gelişimi için kritik öneme sahiptir ve daimi dişler çıkana kadar ağız sağlığının temelini oluşturur. Süt dişleri çocuğun yaşamında birçok önemli işlevi yerine getirir:
-
Beslenme ve Sindirim: Süt dişleri çocuğun yiyecekleri düzgün bir şekilde çiğnemesini sağlar. İyi çiğnenmeyen yiyecekler sindirim problemlerine yol açabilir ve çocuğun beslenmesini olumsuz etkileyebilir. Özellikle ön dişler yiyecekleri ısırmak, arka azı dişleri ise öğütmek için kritik öneme sahiptir. Çürük veya eksik süt dişleri nedeniyle çiğneme güçlüğü yaşayan çocuklar, yumuşak ve işlenmiş gıdalara yönelebilir, bu da besin çeşitliliğini azaltabilir.
-
Konuşma Gelişimi: Özellikle ön dişler, birçok sesin doğru telaffuz edilmesi için gereklidir. "S", "Z", "T", "D" gibi seslerin çıkarılmasında dişler önemli rol oynar. Erken diş kayıpları veya çürük nedeniyle hasar görmüş dişler konuşma bozukluklarına neden olabilir.
-
Daimi Dişler İçin Yer Tutucu Görevi: Süt dişleri, alttan gelecek daimi dişler için doğal yer tutucular olarak görev yapar. Her süt dişinin altında, çıkmayı bekleyen bir daimi diş bulunur. Süt dişlerinin erken kaybedilmesi durumunda yan dişler boşluğa doğru kayarak daimi dişlerin çıkış alanını daraltabilir. Bu durum gelecekte çapraşık dişler, gömülü dişler ve daha karmaşık ortodontik tedavi ihtiyacını artırır.
-
Çene Gelişimi ve Yüz Yapısı: Çiğneme hareketi çene kemiklerinin ve yüz kaslarının gelişimini uyarır. Sağlıklı süt dişleri ile yapılan düzenli çiğneme, çene kemiklerinin güçlenmesini ve doğru şekilde büyümesini sağlar. Bu gelişim, sadece diş dizilimi için değil, aynı zamanda yüz estetiği ve hava yolu sağlığı için de önemlidir. Erken diş kayıpları veya tek taraflı çiğneme alışkanlıkları çene asimetrilerine yol açabilir.
Süt Dişlerini Koruma Önerileri
Süt dişlerinin sağlığını korumak için ebeveynlerin dikkat etmesi gereken bazı noktalar:
-
İlk dişin çıkmasıyla birlikte günde iki kez diş fırçalama alışkanlığı başlatın
-
2 yaşına kadar fluorürsüz veya çok düşük fluorlu diş macunu kullanın
-
Biberon çürüğünden korunmak için bebeğinizi biberonla uyutmayın
-
Şekerli içecek ve atıştırmalıkları sınırlandırın
-
İlk diş çıktığında veya en geç 1 yaşında pedodontist kontrolüne gidin
-
6 ayda bir düzenli diş hekimi kontrolleri yaptırın
-
Fissür örtücü ve flor uygulamaları için pedodontistinize danışın
Yaş Gruplarına Göre Çocuk Diş Sağlığı
Her yaş grubunun kendine özgü diş sağlığı ihtiyaçları ve gelişim özellikleri bulunmaktadır. Çocuğunuzun yaşına uygun pedodonti bakımını anlamak, optimal ağız sağlığının korunmasında kritik rol oynar.
0-2 Yaş: Bebek Dönemi Diş Bakımı
Bebeklerin ilk dişleri genellikle 6. ayda çıkmaya başlar, ancak bu süreç 4-10 aylar arasında değişiklik gösterebilir. İlk çıkan dişler genellikle alt ön kesici dişlerdir ve 2,5 yaşına gelindiğinde bebeklerin ağzında toplam 20 süt dişi bulunur.
Bu Dönemde Yapılması Gerekenler:
-
İlk Diş Çıkmadan: Diş etlerini her beslenmeden sonra temiz nemli bir gazlı bezle silin
-
İlk Diş Çıktığında: Yumuşak kıllı bebek diş fırçası kullanmaya başlayın
-
Diş Macunu: 2 yaşına kadar fluorürsüz veya çok düşük fluorlu macun kullanın
-
İlk Kontrol: İlk diş çıktığında veya en geç 1. yaş gününde pedodontiste götürün
-
Biberon Çürüğünden Korunma: Bebeğinizi biberon veya göğüsle uyutmayın, gece beslenmeleri sonrası ağzını silin
3-6 Yaş: Okul Öncesi Dönem Diş Bakımı
Bu yaş grubunda tüm süt dişleri çıkmış durumdadır ve çocuklar artık daha bağımsız hareket etmeye başlar. Ancak diş fırçalama konusunda hala ebeveyn gözetimi ve yardımı gerekmektedir.
Bu Dönemde Yapılması Gerekenler:
-
Diş Fırçalama: Günde iki kez, özellikle gece yatmadan önce 2 dakika fırçalama
-
Diş Macunu: Bezelye büyüklüğünde diş macunu kullanın
-
Düzenli Kontroller: 6 ayda bir pedodontist muayenesi
- Önleyici Tedaviler: Fissür örtücü ve flor uygulamaları için uygun dönem
-
Beslenme Kontrolü: Şekerli atıştırmalık ve içecekleri sınırlandırın
7-12 Yaş: Karışık Dişlenme Dönemi
Bu dönemde süt dişleri düşmeye ve yerine daimi dişler çıkmaya başlar. "Karışık dişlenme" olarak adlandırılan bu dönem, hem süt hem de daimi dişlerin bir arada bulunduğu önemli bir geçiş sürecidir.
6-7 yaşlarında çıkan ilk daimi azı dişleri (6 yaş azıları) süt dişi düşmeden direkt olarak çıkar. Bu dişler:
-
Çiğneme sisteminin temeli ve en önemli dişleridir
-
Çene gelişimi ve diğer dişlerin dizilimi için referans noktasıdır
-
Çıktıktan sonra mutlaka fissür örtücü ile korunmalıdır
-
Ebeveynler bu dişleri süt dişi sanarak ihmal edebilir - çok dikkat!
Bu Dönemde Yapılması Gerekenler:
-
Bağımsız fırçalama: Çocuk artık kendi başına fırçalayabilir, ancak haftada birkaç kez ebeveyn kontrolü önerilir
-
Diş İpi Kullanımı: Dişler arasında temas varsa diş ipi kullanımı öğretilmeli
-
Ortodontik Değerlendirme: 7-8 yaşlarında ilk ortodontik kontrol yapılmalı
-
Fissür Örtücü: Yeni çıkan daimi azı dişlerine mutlaka uygulanmalı
-
Düzenli Kontroller: 6 ayda bir pedodontist kontrolü devam etmeli
-
Spor Koruyucuları: Aktif spor yapan çocuklar için ağız koruyucu aparey
Bu Dönemde Görülen Sorunlar:
- Yer Darlığı: Daimi dişler için yeterli yer olmayabilir, erken ortodontik müdahale gerekebilir
- Gömülü Dişler: Bazı daimi dişler zamanında çıkmayabilir
- Süt Dişi Kökü Erimemesi: Bazı süt dişleri düşmeyebilir, çekimi gerekebilir
- Yüksek Çürük Riski: Hem süt hem daimi dişlerde çürük riski vardır
Karışık dişlenme dönemi, pedodontik takibin en yoğun olması gereken dönemdir. Bu dönemde yapılacak önleyici tedaviler ve müdahaleler, çocuğun tüm yaşamı boyunca diş sağlığını olumlu etkiler.
13-15 Yaş: Ergenlik Dönemi Diş Bakımı
Ergenlik döneminde tüm daimi dişler (yirmilik dişler hariç) çıkmış durumdadır. Bu dönem artık yetişkin diş hekimliğine geçiş aşamasıdır, ancak pedodontistler 15 yaşına kadar takip etmeye devam eder.
Bu Dönemde Yapılması Gerekenler:
-
Oral Hijyen: Ergenler kendi ağız bakımlarından tamamen sorumlu olmalıdır
-
Ortodontik Tedaviler: Şeffaf plak gibi pek çok ortodontik tedavi bu dönemde tamamlanır veya devam eder
-
Düzenli Kontroller: 6 ayda bir diş hekimi kontrolü
-
Yirmilik Diş Takibi: 16-18 yaş arasında çıkacak yirmilik dişler için radyografik değerlendirme
Pedodonti Hakkında Merak Edilenler
Pedodontist Kimdir ve Ne İş Yapar?
Çocuk diş hekimleri doktora ya da uzmanlık eğitimleri sırasında çocukların ağız ve diş sağlığına odanklanmış diş hekimleridir. Pedodontistler, çocuklarla iletişim kurma ve onların diş tedavilerini daha rahat hale getirme konusunda tecrübeli hekimlerdir. Çocuk diş hekimleri ayrıca çocuklarda ortaya çıkabilecek diş sağlığı problemlerinin teşhisi ve tedavisi konusunda uzmanlaşmışlardır.
Çocuk Diş İçin Hangi Doktora Gidilir?
Çocuk diş hekimleri, çocukların diş sağlığı konusunda en donanımlı diş hekimleridir. Çocuk diş hekimleri, çocuk psikolojisi konusundaki özel eğitimleri sayesinde, küçük hastaları rahatlatma konusunda uzmandırlar.
Çocuk Diş Doktoru Farklı Mı?
Pedodonti branşı çocukların ağız ve diş sağlığıyla ilgilenmektedirler. Bu alanda uzmanlaşmış olan çocuk diş doktorları (pedodontistler) çocuklara özel ekipman ve tedavi yöntemleri kullanırlar. Ayrıca gelişim dönemlerine özgü diş ve çene problemlerini erken teşhis edebilirler.
Çocuk Diş Hekimi Kaç Yaşına Kadar Bakar?
Çocuk diş hekimi 0-15 yaş arası çocuklara bakmaktadır. Pedodontistler bu yaş aralığındakı hastaların süt ve daimi dişlerin sağlıklı gelişimini desteklemek ve bu sırada ağız, çene ve dişlerde oluşabilecek çeşitli sorunların önüne geçmek için önleyici ve koruyucu tedavi imkanları sağlamaktadırlar.
İlk Diş Muayenesi Ne Zaman Yapılmalı?
Çocuklarda ilk diş doktoru muayenesinin süt dişlerinin çıkmaya başladığı 6 ay ile 1 yaş arasındaki dönemde yapılması önerilmektedir. Genel olarak da çocuklarda ağız ve diş muayenesinin 6 ayda bir yapılmasının çocuğunuzun ağız ve diş sağlığı gelişimi açısından önemli olduğunu unutmayın.
Çocuk Diş Bölümü Neye Bakar?
Diş muayenesine gidildiğinde bir pedodontistin neler yaptığına gelin beraber bakalım.
-
Çocuk diş hekimi öncelikle çocukları, anne ve babaları ağız ve diş bakımı konusunda bilgilendirir. Bu bilgilendirme ağız ve diş sağlığının korunması ve sürdürülebilirliği açısından son derece önemli.
-
Diş çürüğü oluşma riskini azaltmak için fissür örtücü ve flor uygulaması gibi önleyici tedaviler uygular.
-
Süt ve genç daimi dişlerin restore edilmesi ve kanal tedavisi gibi tedavileri gerçekleştirir.
-
Parmak emmek gibi ilerleyen yaşlarda çenede iskeletsel sorunlara yol açabilecek kötü alışkanlıkların bırakılması konusunda anne ve babalara öneriler sunar.
-
Eğer süt dişleri çürük veya başka nedenlerden ötürü çekildiyse alttan gelen daimi dişlerin doğru şekilde çıkmasını sağlamak için yer tutucu tedavisi uygular.
-
Özel ihtiyaçları bulunan çocukların diş tedavileri bazen özel koşullar gerektirmektedir. Bu kapsamdaki diş tedavilerini ameliyathane koşullarında sedasyon veya genel anestezi altında gerçekleştirir.
KidsDent İstanbul'da Pedodonti Hizmetleri
KidsDent İstanbul olarak, Ataşehir ve Ümraniye bölgelerinde çocuklarınızın diş sağlığı için kapsamlı pedodonti hizmetleri sunuyoruz. Ataşehir'in deneyimli pedodonti uzmanı Dr. Dt. Esra Yeşilöz Gökçen, 0-15 yaş arası tüm çocukların diş sağlığı ihtiyaçlarını karşılamak için özel tedavi planları oluşturmaktadır.
Kliniğimiz, çocukların diş hekimi korkusunu yenmelerine yardımcı olmak için özel olarak tasarlanmış çocuk dostu bir ortama sahiptir. Modern ekipmanlarımız ve çocuk odaklı tedavi yaklaşımımız sayesinde, küçük hastalarımız diş tedavilerini rahat ve güvenli bir şekilde geçirmektedir.
Neden KidsDent İstanbul?
-
Pedodonti uzmanlığı ile çocuk diş sağlığına özel tedavi
-
Çocuklara özel tasarlanmış son teknoloji tedavi ekipmanları
-
Modern ve çocuk dostu klinik ortamı
-
Ataşehir ve Ümraniye'nin kesiştiği İstanbul Finans Merkezi'nde, kolay ulaşılabilir lokasyon
-
Önleyici bakımdan ortodontiye kadar tüm çocuk diş hekimliği hizmetleri
-
Özel ihtiyaç gerektiren vakalarda ameliyathane koşullarında genel anestezi altında kapsamlı pedodontik tedavi
İster Ataşehir, ister Ümraniye ve çevre semtlerden gelin, çocuğunuzun diş sağlığı için uzman pedodontistle görüşmek isterseniz randevu için bizi arayabilirsiniz.
